Üniversite araştırma görevlisi 35. madde işleyişi, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 35. maddesi kapsamında görev yapan araştırma görevlilerinin çalışma koşulları, hakları ve yükümlülüklerini düzenler. Bu madde kapsamındaki araştırma görevlileri, üniversitelerde eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetlerinde görev alırken belirli kurallara tabidir.
35. Madde Araştırma Görevlisi Tanımı ve Kapsamı
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 35. maddesi, üniversitelerde araştırma görevlisi kadrosunda çalışacak personelin niteliklerini belirler. Bu madde kapsamında görev yapan araştırma görevlileri, lisans mezunu olarak atanabilir ve görevleri süresince lisansüstü eğitim almaları teşvik edilir.
YÖK verilerine göre 2026 itibarıyla Türkiye’de yaklaşık 45.000 araştırma görevlisi bu madde kapsamında görev yapmaktadır. Bu sayı, üniversitelerin artan akademik personel ihtiyacını karşılamada önemli bir role sahiptir.
35. madde araştırma görevlileri, tam zamanlı olarak çalışır ve üniversitenin belirlediği akademik ve idari görevleri yerine getirir. Görev süreleri boyunca akademik gelişimlerini sürdürmeleri beklenir.
Atanma Şartları ve Süreçleri
35. madde kapsamında araştırma görevlisi olarak atanabilmek için belirli şartların yerine getirilmesi gerekir. Lisans diploması temel şart olmakla birlikte, bazı üniversiteler ek kriterler belirleyebilir.
Atanma süreci şu aşamalardan oluşur:
- İlan sürecinin takip edilmesi
- Gerekli belgelerin hazırlanması
- Başvuru dosyasının tamamlanması
- Değerlendirme komisyonu tarafından inceleme
- Atama işlemlerinin tamamlanması
Üniversiteler, kendi iç yönetmeliklerine göre ALES puanı veya yabancı dil şartı da arayabilir. Bu şartlar fakülte ve bölüm bazında değişiklik gösterebilir.
Çalışma Süreleri ve Ders Yükü
35. madde araştırma görevlilerinin çalışma süreleri, YÖK tarafından belirlenen esaslara göre düzenlenir. Haftalık çalışma süreleri tam zamanlı personel statüsünde 40 saattir.
Ders verme konusunda önemli sınırlamalar bulunur:
- Haftalık en fazla 20 saat ders verilebilir
- Teorik ve uygulamalı derslerde farklı hesaplamalar yapılır
- Laboratuvar dersleri ayrı değerlendirilir
- Yaz okulu dersleri ek yük olarak hesaplanır
Araştırma görevlileri, ders vermenin yanı sıra araştırma projelerinde görev alır, tez danışmanlığı yapar ve idari görevlerde bulunabilir. Bu görevlerin dengeli dağılımı akademik gelişim açısından önemlidir.
Görev Süresi ve Uzatma İmkanları
35. madde kapsamındaki araştırma görevlilerinin görev süresi 4 yıldır. Bu süre, akademik gelişim ve kariyer planlaması açısından kritik öneme sahiptir.
Görev süresi uzatma koşulları:
- Lisansüstü eğitime devam etme durumu
- Akademik başarı kriterlerinin karşılanması
- Üniversite yönetiminin onayı
- Yasal süre sınırlarına uygunluk
2026 yılı itibarıyla YÖK düzenlemelerine göre, doktora programına kayıtlı araştırma görevlilerinin süreleri 6 yıla kadar uzatılabilmektedir. Bu uzatma, akademik ilerleme raporları ve değerlendirme sonuçlarına bağlıdır.
Maaş ve Özlük Hakları
35. madde araştırma görevlilerinin maaş ve özlük hakları, devlet memuru statüsündeki haklarla benzerlik gösterir. 2026 yılı maaş tablosuna göre başlangıç maaşları yaklaşık 28.500 TL civarındadır.
| Hak Türü | Açıklama |
|---|---|
| Temel Maaş | Derece ve kıdeme göre değişken |
| Ek Ödeme | Akademik teşvik ve performans ödemeleri |
| Sosyal Haklar | SGK, emeklilik, sağlık sigortası |
| İzin Hakları | Yıllık izin, mazeret izni, eğitim izni |
Araştırma görevlileri ayrıca akademik teşvik ödemelerinden yararlanabilir. Yayın, proje ve diğer akademik faaliyetler için ek ödemeler alabilirler.
Yükümlülükler ve Sorumluluklar
35. madde araştırma görevlilerinin yerine getirmesi gereken temel yükümlülükler bulunur. Bu yükümlülükler hem akademik hem de idari alanları kapsar.
Temel yükümlülükler şunlardır:
- Verilen dersleri eksiksiz ve zamanında işleme
- Öğrenci değerlendirmelerini objektif yapma
- Araştırma projelerine aktif katılım
- Akademik etik kurallara uyma
- Üniversite yönetmeliklerine uygun davranma
Araştırma görevlileri, lisansüstü eğitim alma konusunda teşvik edilir. Çoğu üniversite, bu personelin yüksek lisans veya doktora programlarına kayıt olmasını bekler.
Disiplin kurallarına uyum da önemli bir yükümlülüktür. Akademik özgürlük çerçevesinde hareket etmek, ancak kurumsal kurallara saygı göstermek gerekir.
Kariyer Gelişimi ve İlerleme İmkanları
35. madde araştırma görevlileri için kariyer gelişimi önemli bir konudur. 4 yıllık görev süresi boyunca akademik ilerleme sağlamaları beklenir.
Kariyer gelişim aşamaları:
- Lisansüstü eğitime başlama
- Akademik yayın yapma
- Proje deneyimi kazanma
- Öğretim görevliliğine geçiş
- Öğretim üyeliği hedefleme
YÖK verilerine göre 2026 yılında araştırma görevlilerinin yaklaşık %65’i lisansüstü eğitime devam etmektedir. Bu oran, akademik kariyer hedefinin yaygınlığını gösterir.
Araştırma görevlileri, görev süreleri boyunca ulusal ve uluslararası konferanslara katılım, yayın yapma ve proje yürütme konularında desteklenir. Bu faaliyetler, akademik cv’lerini güçlendirmelerine yardımcı olur.
35. madde araştırma görevlisi olmak için hangi şartlar gerekli?
35. madde araştırma görevlisi olabilmek için öncelikle lisans diplomasına sahip olmak gerekir. Ayrıca, üniversitelerin belirlediği ALES puanı, yabancı dil seviyesi ve diğer akademik kriterler de aranabilir. Türk vatandaşı olmak, askerlik durumunu tamamlamış olmak ve adli sicil kaydının temiz olması da temel şartlar arasındadır.
Araştırma görevlisi maaşı 2026 yılında ne kadar?
2026 yılı itibarıyla 35. madde araştırma görevlilerinin başlangıç maaşı yaklaşık 28.500 TL civarındadır. Bu maaşa ek olarak akademik teşvik ödemeleri, ek ders ücretleri ve performans primleri de eklenebilir. Kıdem ve derece ilerlemesi ile maaş miktarı artış gösterir.
Araştırma görevlisi görev süresi kaç yıl?
35. madde kapsamındaki araştırma görevlilerinin temel görev süresi 4 yıldır. Ancak lisansüstü eğitime devam eden araştırma görevlilerinin süreleri, doktora programı süresince 6 yıla kadar uzatılabilir. Süre uzatımı, akademik ilerleme durumu ve üniversite yönetiminin değerlendirmesine bağlıdır.
Araştırma görevlisi haftalık kaç saat ders verebilir?
35. madde araştırma görevlileri haftalık maksimum 20 saat ders verebilir. Bu süre teorik dersler için geçerlidir. Laboratuvar dersleri ve uygulamalı dersler farklı hesaplanabilir. Ders yükü dışında araştırma projeleri, tez danışmanlığı ve idari görevler de bulunur.
Araştırma görevlisi pozisyonundan sonra ne olur?
35. madde araştırma görevlisi pozisyonu sonrasında akademik kariyer devam edebilir. Doktora derecesi alanlar öğretim görevlisi veya araştırma görevlisi doktor pozisyonlarına geçebilir. Akademik kariyere devam etmeyenler ise özel sektör, kamu kurumları veya diğer alanlarda çalışabilir.
Araştırma görevlisi iken lisansüstü eğitim zorunlu mu?
35. madde araştırma görevlileri için lisansüstü eğitim yasal olarak zorunlu değildir, ancak güçlü bir şekilde teşvik edilir. Çoğu üniversite, araştırma görevlilerinin yüksek lisans veya doktora programlarına kayıt olmasını bekler. Lisansüstü eğitim almak, görev süresi uzatımı ve akademik kariyer açısından avantaj sağlar.
Araştırma görevlisi başka işte çalışabilir mi?
35. madde araştırma görevlileri tam zamanlı personel statüsünde olduğu için başka bir işte çalışmaları kısıtlıdır. Ancak danışmanlık, editörlük, hakem görevleri gibi akademik faaliyetler ve sınırlı süreli projeler için izin alınabilir. Ek iş yapma konusunda üniversite yönetmeliklerine ve mevzuata uygun hareket etmek gerekir.
35. madde araştırma görevlisi pozisyonu, akademik kariyerin önemli bir basamağıdır. Bu dönemde edinilen deneyim ve beceriler, gelecekteki akademik başarıların temelini oluşturur. Görev sürenizi en verimli şekilde değerlendirerek akademik hedeflerinize ulaşabilirsiniz.


KHK ve Mevzuat
KHK ve Mevzuat
KHK ve Mevzuat
KHK ve Mevzuat
